I. Tìm hiểu chung
1. Tác giả - Tác phẩm
* Tác giả(974- 1028)
- Tức Lí Thái Tổ, người châu Cổ Pháp, lộ Bắc Giang(nay thuộc Từ Sơn- Bắc Ninh)
- Ông thông minh, tài giỏi, nhân ái, có chí lớn
- Là vị vua đầu, là người sáng lập nên triều Lí(1009-1225)
* Tác phẩm
- Thể chiếu(thuộc kiểu VB nghị lụân)
- Viết bằng chữ Hán
- Viết vào năm 1010 bày tỏ ý định dời đô từ Hoa Lư ra thành Đại La.
2. Chú thích
3. Bố cục
- Đoạn 1: từ đầu...không thể dời đổi
-> Phân tích cơ sở lịch sử và thực tiễn của việc dời đô
- Đoạn 2: tiếp...muôn đời
-> Lí do chọn thành Đại la làm kinh đô
Đoạn 3: còn lại
-> Kết luận về việc dời đô
II. Tìm hiểu văn bản
1. Đọc
2. Tìm hiểu văn bản
a. Cơ sở lịch sử và thực tiễn của việc dời đô
-Viện dẫn sử sách TQ:
+ Nhà Thương năm lần, nhà Chu ba lần dời đô khiến cho vận nước lâu dài, phong tục phồn thịnh
-> đưa ra các số liệu cụ thể, suy luận chặt chẽ để làm tiền đề tiền cho luận điểm(Chúng ta nên noi gương)
- Chứng minh bằng thực tế: triều Đinh, Lê không dời đô là phạm sai lầm lớn
-> Bày tỏ sự đau xót, thái độ phê phán
=> dời đô là hết sức cần thiết
b. Đại La xứng đáng kinh đô
- Vị trí địa lí: ở nơi trung tâm đất trời, mở ra bốn hướng, có núi, có sông, đất rộng mà bằng phẳng, cao mà thoáng, tránh được nạn lụt lội, chật chội
- Vị thế chính trị, văn hoá: Là đầu mối giao lưu của bốn phương, là mảnh đất hưng thịnh
-> Đại La có đủ mọi điều kiện trở thành kinh đô.
c. Kết luận
- Cách kết thúc mang tính chất đối thoại, trao đổi, tạo sự đồng cảm giữa mệnh lệnh của vua với thần dân
-> Thuyết phục nguời nghe bằng lí lẽ chặt chẽ và tình cảm chân thành
=> Thể hiện khát vọng của ND về một đất nước độc lập, tự chủ, phản ánh ý chí tự cường của DT
III. Tổng kết và luyện tập
1. Tổng kết
* Nội dung: Thể hiện khát vọng của ND về một đất nước độc lập, tự chủ, phản ánh ý chí tự cường của DT (Ghi nhớ (SGK)
* Nghệ thuật:
- Lập luận chặt chẽ:
+ Nêu sử sách làm tiền đề
+ Soi tiền đề vào thực tế hai triều đại ĐInh, Lê
+ Kết luận: Đại La xứng đáng là kinh đô
- Kết hợp hài hoà giữa NL và BC